Hou je bek

Ik zeg, hou je bek,
maar bedoel, hou me vast.
Ik roep, rot op,

terwijl ik wil dat je me ziet.

Ik heb kritiek op je doen en laten,
maar eigenlijk baal ik van mijn eigen lakse gedrag.
Ik negeer je, ik zwijg,
terwijl ik met je wil praten vanuit mijn hart.

Ik klaag over dat we geen contact maken,
maar zit zelf op slot.
Ik veroordeel je angst.
terwijl ik zelf in mijn broek schijt.

Ik zeur over dat we niet genoeg praten,
maar houd vervolgens mijn mond.
Ik veeg je advies van tafel,
terwijl ik het nodig heb.

Ik mopper op je tranen,
maar wil je troosten.
Ik geef je geen aandacht,
terwijl ik er zelf om schreeuw.

‘Hou je bek!’ Bam. Het is eruit voordat ik het doorheb. Ik zit in de auto met mijn vriendin. We hebben het ergens over, ik weet niet eens meer wat, maar iets in mij is het blijkbaar zat. Ik zou kunnen ademen, even kunnen stoppen, en iets zeggen van: kunnen we het misschien ergens anders over hebben of ik ben het er niet mee eens lieverd. Iets. Verstandige keuzes zat, maar ik ga voor: ‘hou je bek’. Puur uit frustratie. Het spijt me, zeg ik een paar kilometer verderop.

Met liefdevolle aandacht spreken
Mindfulness gaat over aandacht in de breedste zin van het woord. Aandacht voor wat je doet op het moment dat je het doet. Dus lopen wanneer je loopt. Fietsen wanneer je fietst. En praten wanneer je praat. Mindfulness gaat ook over het herkennen van automatische stressreacties. In mijn geval dus het lukraak spuwen van lelijke woorden tijdens een gesprek met mijn vriendin. Het herkennen is een eerste stap, het vervolg is dat je die reactie voor bent, en dus even stopt en bedenkt, ik kan nu maar beter even dit zeggen, of dat. Bewuster en/of liefdevoller. Met andere woorden; met liefdevolle aandacht spreken.

‘Omdat er zoveel geweld en boosheid in ons is, is het heel moeilijk voor ons om liefdevol met elkaar te spreken. We zitten vol goede wil om liefdevol en rustig te spreken, maar als we beginnen te praten komen onze pijn, verdriet, angst, boosheid en frustratie omhoog, en voordat we het weten beginnen we de ander verwijten te maken en te veroordelen. Dat klinkt door in onze woorden en stoot de ander af. In het begin zitten we vol goede intentie en beloven we rustig te blijven en liefdevol te spreken, maar omdat er zoveel pijn, boosheid en geweld in ons is kunnen we het niet. Het is niet omdat we niet willen, we willen echt wel, maar het lukt gewoon niet. Daarom moeten we onszelf een aantal weken lang, of zelfs maandenlang, oefenen voordat we liefdevol kunnen spreken.’ – Thich Nhat Hahn

Papa ik lijk steeds meer op jou
Mijn vader was een koning in het niet-liefdevol spreken. Vooral mijn stiefmoeder moest het zo nu en dan ontgelden. Ik heb soms het idee dat ik in een gekke remake zit van het leven van mijn vader. Ik hoor Stef Bos zingen, pappa ik lijk steeds meer op jou. Want ik doe zo vaak hetzelfde als mijn vader. Maar zoals Thich Nhat Hahn zegt, ik heb de wil om het goed te doen, maar het lukt soms niet. Hopperdeflop daar knal ik weer zo’n kwetsende opmerking eruit, alsof het niets is. Ik voel het opkomen bij mijn borst, en dan, bam, bam. Donderdag nog bij het eten. Ik had een plannetje bedacht voor het weekend, maar m’n vriendin vond het te druk. ‘En jij bent nooit enthousiast!. Jij wilt alleen maar thuis zijn!’ Jij, jij, jij… hakkerdetak. Op mijn tenen getrapt of zo, om niet veel later te beseffen dat het inderdaad wat vol was, mijn planning. Kortom ik moet nog wel een paar jaar oefenen denk ik….

‘Als de vrede in jezelf hersteld is, kan je de vrede tussen jou en een ander herstellen. Als er oorlog woedt in jezelf, begin je altijd een oorlog met een ander. Daarom is naar binnen gaan en vrede sluiten met jezelf het meest fundamentele wat je doen kan voor de vrede, en we weten dat luisteren in dit verband enorm belangrijk is. Als we binnen onze eigen groepering niet naar elkaar kunnen luisteren en elkaar begrijpen, hoe kunnen we dan verwachten in staat te zijn naar een andere groepering te luisteren en hen te begrijpen?’ – Thich Nhat Hahn

Spreken vanuit het hart
Een prachtig onderdeel van de meditatieavonden van mijn Sangha (meditatiegroep) vind ik het dharma-delen (dharma = leer/weg van de Boeddha). Dit is een oefening in het spreken vanuit het hart. In een cirkel van vertrouwen mag je, als je daar behoefte voor voelt, het woord nemen terwijl de rest van de groep luistert zonder te reageren. Je buigt in om het woord te nemen, en je buigt als je klaar bent. Ik doe deze oefening nu al tien jaar, en telkens word ik er weer door geraakt. Door op zo’n manier te luisteren en te spreken voel ik direct de verbondenheid met anderen en vooral mezelf. Ook afgelopen donderdagavond bij de Sangha brak ik open, alsof de vrede in mezelf zich herstelde. Ik vertelde over de reactie naar mijn vriendin een paar uur eerder, en het niet-liefdevolle spreken in het algemeen tegen haar. In een korte hartsmonoloog kwam ik tot een soort conclusie dat zij als een spiegel is, omdat zij degene is van wie ik het meest hou, degene die het dichts bij me staat, reageer ik mijn onvrede op haar af. Alsof ik op mezelf foeter, wat ik graag doe. Pure projectie.
Thuisgekomen, zeg ik nogmaals sorry.

‘Dus naar ons zelf luisteren en luisteren naar het lijden en de moeilijkheden binnen onze eigen groepering met de bedoeling tot meer harmonie, begrip en vrede te komen binnenin onszelf en met elkaar, is een hele concrete manier om vrede met anderen te bevorderen.’ – Thich Nhat Hahn

Vrede in jezelf herstellen
Om liefdevol te spreken is het dus erg belangrijk om de vrede in jezelf te herstellen of te bewaren. Tja, en hoe doe je dat nou? Voor mij helpen daarbij verschillende elementen. De natuur opzoeken, goed voor mijn lichaam zorgen, sporten, met vrienden afspreken of  mediteren, alleen of met mijn sangha. Want na zo’n meditatie-avond merk ik dat ik zachter ben, en dat helpt ook in mijn communicatie en mijn gedrag naar mijn vriendin. Maar na tien jaar mindfulness beoefening realiseer ik me ook dat liefdevolle praten een levenslange beoefening is. Want het gaat nog best vaak mis, en zal nog vaak mis gaan ook. Het allerbelangrijkste is denk ik dat mijn intentie aanwezig is om liefdevol te spreken, ook al lukt het niet altijd. Daarnaast is een vergevingsgezinde partner is ook best handig…

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *